رشته دندان پزشکی

رشته دندان پزشکی

به گزارش سایت موسسه حرف آخر، معرفی رشته دندان پزشکی به شرح زیر است:

هدف

دندان پزشک به تشخیص و درمان بیماری های دهان و دندان می پردازد و از همین رو شاید بهتر باشد که عنوان این رشته را دهانپزشکی گذاشت. در گذشته دندان پزشکی را مساوی با دندان سازی می دانستند. اما امروزه دندان سازی تنها بخشی از دندان پزشکی است.

رشته دندان پزشکی در مقطع دکترای عمومی نحوه رعایت بهداشت، پیشگیری و درمان بیماری های دهان و دندان را آموزش می دهد. دندانپزشکی یک علم تخصصی است که سلامت دهان و دندان را به عنوان عضوی مهم در سلامت جسم و روح، زیبایی و ادا کردن کلمات تامین می کند. همچنین به یاری این علم می توان بسیاری از بیماری ها را در مراحل اولیه شناخت و از پیشرفت آن جلوگیری نمود.

ماهیت

این مقطع دارای دو دوره مجزای ۲و ۴ساله است. که در ۲سال اول دانشجویان واحدهای علوم پایه مثل بیوشیمی، آناتومی، بافت شناسی، فیزیولوژی، ژنتیک، میکروبشناسی و ایمنی شناسی را می گذرانند و بعد از ۲سال وارد دوره تخصصی دندان پزشکی شده و دروس اختصاصی خود را در زمینه آسیب شناسی فک و دهان، ارتودنسی، اندودنتیکس، پروتزهای ثابت و اکلوژن، پروتزهای متحرک و فک و صورت ، پریودنتولوژی، ترمیمی و مواد دندانی، بیماری های دهان و دندان، جراحی دهان و فک و صورت، دندان پزشکی کودکان و رادیولوژی دهان و فک و صورت می گذرانند. و در نهایت می توانند بیماری های دهان و دندان را تشخیص داده و در حد یک دندان پزشک عمومی نسبت به درمان آن‌ها اقدام کنند.
عده‌ای دندان پزشکی را با کار عملی و تکنیکی صرف، یکی می‌دانند در حالی که اگر دانشجوی دندان پزشکی تنها فن و تکنیک این رشته را فراگرفته اما در علوم پایه ضعیف باشد، در نهایت یک دندان ساز خواهد شد یعنی چنین فردی کار روی دندان را فراگرفته است اما از علم پزشکی بی نصیب می‌باشد.

نکات تکمیلی

اما تحصیل در این رشته خالی از مشکل نیست. دندان پزشکی حرفه‌ای است که با کارهای عملی بر روی بیمار همراه است، بنابراین امکان انتقال بیماری‌های عفونی مثل هپاتیت یا ایدز از بیمار به پزشک بسیار زیاد است و دندان پزشکان باید همواره به اصول کنترل عفونت توجه داشته باشند چون یک کوتاهی یا اشتباه می‌تواند برای آنها عواقب ناخوشایندی داشته باشد. همچنین یک دندان پزشک باید بطور مرتب نرمش و ورزش کند تا دچار کمردرد و پادرد مزمن نگردد.
توانایی های مورد نیاز و قابل توصیه همان طور که در قسمت‌های قبل اشاره شد، عدم تسلط بر علوم پایه و زبان انگلیسی، دانشجو را از مقولات علمی دور می‌کند و صرفا به او توانایی انجام کارهای عملی این رشته را می‌دهد.
هرآنچه که یک دانش‌آموز در درس زیست شناسی دوره دبیرستان خود فرا می‌گیرد به نحوی به رشته دندان پزشکی ارتباط دارد بخصوص دو بخش فیزیولوژی و آسیب‌شناسی که دانشجویان دندان پزشکی در دو سال اول تحصیل خود با وسعت و عمق بیشتری نسبت به دوره دبیرستان مطالعه می‌کنند.
همچنین دانشجوی این رشته باید از دست هایی ماهر و توانمند برخوردار باشد ،چون بسیاری از کارهای دندان پزشکی از تراش دندان گرفته تا بازسازی دندان نیاز به دست هایی هنرمند و توانا دارد تا بتوان به نحو احسن کارهای ظریف دندان پزشکی را انجام داد. برخورداری از سلامت کامل جسمی و روانی و قابلیت انجام کارهای بسیار دقیق علمی، عملی، کلینیکی برای داوطلبان این رشته بسیار ضروری است. خلاقیت و مهارت در کار دست و همچنین برخورداری از خلاقیت و دید هنری، دانشجو را در انجام کارهای عملی این رشته و انجام مهارت‌های لازم در پیاده کردن آموخته‌های آن، کمک بسیار می‌کند.

مشخصات دوره

طول دوره دندانپزشکی پنج سال است و درس های آن در سه بخش:  عمومی ، پایه و اختصاصی برنامه‌ریزی شده است که از لحاظ نحوه تعلیم و تدریس، به درس های نظری ، عملی نظری، عملی تقسیم می‌شود.
این دوره شامل دو مرحله است :

مرحله اول (۱٫۵سال): در این مرحله دانشجویان درس های نظری و عملی علوم پایه و عمومی را در دانشگاه (کلاس و آزمایشگاه) می گذرانند.

مرحله دوم (۳٫۵سال): در این مرحله دانشجویان درس های تخصصی را در دانشگاه (کلاس و بخش های کلینیکی) فرا میگیرند و به منظور برخورداری از کارایی آموزشی- درمانی، بیشتر این دوره تحصیلی را در بخش های کلینیکی دانشکده و بیمارستان های وابسته به ارائه خدمات بهداشتی و درمانی می پردازند؛ لازم به تذکر است که گذراندن درس های پایه برای ورود به دوره کلینیکی (مرحله دوم) ضروری است.

نظام آموزشی مطابق آیین‌نامه مصوب شورای عالی برنامه‌ریزی است و هر واحد درس نظری ۱۱ساعت و هر واحد درس عملی ۳۴ساعت است.  کل واحدهای درسی این دوره ۲۰۳ واحد است.

درس های پایه

درس های پایه به درس هایی گفته میشود که زمینه‌ساز ورود دانشجو به درس های اصلی و تخصصی و فراگیری آنها هستند. در این رشته درس های پایه جمعا به تعداد  ۴۳واحد درسی است که عبارتند از:
فیزیک پزشکی ، بیوشیمی ، بافتشناسی انسانی، جنینشناسی، تشریح ، ژنتیک انسانی، میکروبشناسی، ایمنی شناسی، فیزیولوژی، روانشناسی عمومی، آسیب‌شناسی عمومی.

درس های اختصاصی

درس های تخصصی به درس هایی گفته می‌شود که اطلاعات و آگاهی های لازم را درباره رشته تخصصی به دانشجو داده، او را با مفاهیم تخصصی و عمده رشته مورد نظر آشنا می‌کند و آموزش های لازم را به او می‌دهند.

در رشته دندانپزشکی درس های تخصصی عبارتند از :کالبدشناسی و مرفولوژی دندان، زبان خارجی اختصاصی، جنین و بافت‌شناسی فک و دهان، آسیب‌شناسی دهان، ارتودنسی، اندودنتیکس، بیماری های دهان و تشخیص ، بیولوژی دهان، پریودنتولوژی، دندانپزشکی ترمیمی(پروتز متحرک پارسیل، پروتز ثابت ، پروتز کامل) جراحی دهان و فک و صورت، دندانپزشکی کودکان، رادیولوژی دهان، گوش و حلق و بینی، نظام پزشکی و طب قانونی، بهداشت عمومی و اکولوژی، بهداشت محیط زیست، دندانپزشکی مجتمعی، بیماریهای روانی، بیماریهای درونی، فارماکولوژی، بهداشت دهان و تغذیه و دندانپزشکی پیشگیری مواد دندانی و پایان‌نامه (رساله).

دانشجویان در سال چهارم با تایید استاد راهنما، موضوعی را برای پایان‌نامه انتخاب وراجع به آن تحقیقاتی را آغاز می‌نمایند، ولی واحد پایان‌نامه در سال آخر محاسبه خواهد گردید که در آن زمان دانشجو پایان‌نامه را به هیات داوران منتخب ارائه و از آن دفاع می‌نماید.

وضعیت ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر

امکان ادامه تحصیل فوق دکترا در رشته‌های مختلف دندانپزشکی در ایران وجود دارد.
رشته‌های مشابه و نزدیک به این رشته وجوه مشترک علمی وسیعی که این رشته با رشته پزشکی دارد، به دندان پزشک این مهارت را می‌دهد تا با شناخت همه جانبه ساختمان بدن و فیزیوپاتولوژی آن خدمات و درمان‌های لازم را در راستای تخصصی خود ارائه دهد.

آینده شغلی و بازار کار

سوال اینجاست که آیا برای این تعداد فارغ‌التحصیل رشته دندان پزشکی فرصت‌های کاری وجود دارد؟
امروزه در کشور ما فرصت‌های شغلی برای دندان پزشکان جوان به دو دلیل عمده محدودتر شده است که یکی از این دلایل پیشرفت بهداشت در کشور ماست. یعنی خوشبختانه کشور ما نیز مانند سایر کشورهای جهان در جهت پیشگیری و اهداف بهداشتی حرکت کرده و بسیاری از بیماری‌ها را مهار و کنترل کرده است.
در نتیجه مردم کمتر به پزشکان و دندان پزشکان مراجعه می‌کنند. از سوی دیگر در چند سال اخیر رشد پزشکان و دندان پزشکان نسبت به نرخ رشد جمعیت افزایش یافته است. برای مثال اگر تا ۲۰ سال قبل به ازای هر  ۲۵هزار نفر یک دندان پزشک وجود داشت حال به ازای هر ۵یا ۶هزار نفر یک دندان پزشک وجود دارد. البته ذکر عوامل فوق به معنای آن نیست که هیچ فرصت شغلی برای دندان پزشکان جوان وجود ندارد بلکه در بسیاری از شهرستان‌های کشور، ما هنوز شاهد کمبود دندان پزشک هستیم. یعنی در حالی که در بعضی از نقاط کشور به ازای هر ۲هزار نفر یک دندان پزشک
داریم، در نقاط محروم کشورمان به ازای هر ۱۰۰هزار نفر یک دندان پزشک وجود دارد.
مطمئناً با پیشرفت بهداشت دهان و دندان، فرصت‌های شغلی یک دندان پزشک عمومی کاهش پیدا کرده است و البته افزایش تعداد دندان پزشکان جوان بیکار تنها مشکل ایران نیست چون طبق بررسی‌ها و پیش‌بینی‌های جوامع علمی خارج از کشور، در سال  ۲۰۳۰میلادی بهداشت دهان و دندان مردم به اندازهای خوب خواهد بود که دندان پزشکی عمومی به بخشی از پزشکی عمومی برخواهد گشت و رشته دندان پزشکی تنها جنبه تخصصی پیدا می‌کند.
وضعیت نیاز کشور به این رشته در حال حاضر

اگرچه اهمیت رشته دندانپزشکی در شهرهای بزرگ و متوسط تا حدود زیادی روشن است، اما متاسفانه هنوز این رشته نتوانسته است ارزش والای خود را در شهرهای کوچک و روستاها، آنچنان که باید نشان دهد. گرایش روزافزون داوطلبان به این رشته و مراجعه رو به افزایش شهروندان به شاغلان این حرفه، میتواند اهمیت قابل ملاحظه و نیاز به متخصصان را در این رشته، حتی در مقایسه با سایر رشته‌های پزشکی به وضوح نشان دهد.

درس های پایه رشته دندان پزشکی مقطع دکترای عمومی

بیوشیمی نظری فیزیک پزشکی
آناتومی نظری بیوشیمی عملی
بافت‌شناسی انسانی نظری آناتومی عملی
فیزیولوژی نظری بافت‌شناسی انسانی عملی
ژنتیک انسانی فیزیولوژی عملی
میکروب‌ شناسی نظری جنین‌ شناسی عمومی
ایمنی ‌شناسی نظری میکروب شناسی عملی
آسیب شناسی عمومی ایمنی شناسی عملی
بهداشت عمومی و اکولوژی محیط زیست آمار پزشکی و دندان پزشکی

 

درس های اختصاصی رشته دندان پزشکی مقطع دکترای عمومی

کالبدشناسی و مورفولوژی دندان (عملی) کالبدشناسی و مورفولوژی دندان (نظری)
پروتز کامل ۱و۲ (نظری) پروتز کامل ۱و ۲و ۳و۴ (عملی)
رادیولوژی دهان ۱و ۲و ۳(نظری) مواد دندانی ۱و ۲
فارماکولوژی رادیولوژی دهان ۱و ۲و۳ (عملی)
جنین و بافت شناسی فک و دهان (نظری) زبان خارجی تخصصی ۱و ۲
آسیب شناسی ۱و۲ (نظری) جنین و بافت شناسی فک و دهان (عملی)
پروتز ثابت ۱و ۲و۳ (نظری) آسیب شناسی ۱و ۲(عملی)
پروتز ثابت ۱و ۲و۳ (نظری) پروتز ثابت ۱و ۲و ۳و ۴(عملی)
پروتز پارسیل ۱و۲ (نظری) پروتز ثابت ۱و ۲و ۳و۴ (عملی)
دندان پزشکی ترمیمی ۱و ۲و ۳(نظری) پروتز پارسیل ۱و ۲و ۳(عملی)
بیماری های دهان و تشخیص ۱و ۲و ۳(نظری) دندان پزشکی ترمیمی ۱و ۲و ۳(عملی)
پریودنتولوژی ۱و ۲و۳ (نظری) بیماری های دهان و تشخیص ۱و ۲و ۳و ۴(عملی)
جراحی فک و دهان ۱و ۲و ۳و ۴(نظری) پریودنتولوژی ۱و ۲و ۳و ( ۴عملی)
ندودنتیکس ۱و ۲و ۳ (نظری) جراحی فک و دهان ۱و ۲و ۳و ۴و۵ (عملی)
بهداشت دهان و پیشگیری اندودنتیکس ۱و ۲و ۳و۴ (عملی)
بیماری های درونی تغذیه
ارتودنسی ۱و ۲و ۳و ۴(عملی) ارتودنسی ۱و ۲و ۳و۴ (نظری)
کارگاه و روش تحقیق و مبانی کامپیوتر گوش و حلق و بینی
دندان پزشکی کودکان ۱و ۲و۳ (نظری) بیماری های روانی
تنظیم خانواده و جمعیت دندان پزشکی کودکان ۱و ۲و ۳و ۴(عملی)
دندان پزشکی جامعه نگر (نظری) نظام پزشکی و طب قانونی
بیولوژی دهان دندان پزشکی جامعه نگر (عملی)
رساله پایان‌نامه ۱و ۲و ۳ سمینار آسیب شناسی

 

اسامی برخی دانشگاه های دارای رشته دندانپزشکی

شهر دانشگاه رشته ردیف
اصفهان علوم پزشکی اصفهان دندانپزشکی ۱
اهواز علوم پزشکی اهواز دندانپزشکی ۲
بابل علوم پزشکی بابل دندانپزشکی ۳
تبریز علوم پزشکی تبریز دندانپزشکی ۴
تهران علوم پزشکی تهران دندانپزشکی ۵
رفسنجان علوم پزشکی رفسنجان دندانپزشکی ۶
زاهدان علوم پزشکی زاهدان دندانپزشکی ۷
تهران علوم پزشکی شهید بهشتی دندانپزشکی ۸
شیراز علوم پزشکی شیراز دندانپزشکی ۹
قزوین علوم پزشکی قزوین دندانپزشکی ۱۰
کرمان علوم پزشکی کرمان دندانپزشکی ۱۱
گیلان علوم پزشکی گیلان دندانپزشکی ۱۲
مشهد علوم پزشکی مشهد دندانپزشکی ۱۳
همدان علوم پزشکی همدان دندانپزشکی ۱۴
یزد علوم پزشکی یزد دندانپزشکی ۱۵

 

 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *